Geveltuintjes, boomspiegels en adoptiegroen

Gemeente Tilburg

Wat is de Geveltuintjes, boomspiegels en adoptiegroen?

Geveltuintjes, boomspiegels en adoptiegroen is een regeling van de gemeente Tilburg waarmee bewoners, bedrijven, verenigingen en stichtingen zelf groen kunnen aanleggen in de openbare ruimte. Het gaat om drie vormen: een geveltuintje langs de gevel (aangelegd door de gemeente of door de bewoner zelf), een boomspiegeltuintje rond een boom, of het adopteren van een stuk openbaar groen zoals een plantvak of plantsoen. De gemeente levert hierbij geen geldbedrag, maar ondersteunt met de aanleg (bij het geveltuintje door de gemeente), een controle op kabels en leidingen, een bordje en praktische begeleiding.

Wie komt in aanmerking voor de Geveltuintjes, boomspiegels en adoptiegroen?

De regeling richt zich op verschillende doelgroepen, afhankelijk van het onderdeel:

Je bent een particulier of onderneming of vereniging of stichting
De definitieve beoordeling ligt bij Gemeente Tilburg.
  • Geveltuintje: bewoners van een adres in Tilburg. Bij een huurwoning is toestemming van de verhuurder nodig; particuliere huurders moeten zelf contact opnemen met hun verhuurder, die de geveltuin kan aanvragen. Woon je binnen de Parkring (Schouwburgring, Noordhoekring, Spoorlaan, Heuvelring, Piusplein, Paleisring, Stadhuisplein), dan kun je niet zelf een geveltuintje aanleggen, maar kun je wel de gemeente om aanleg vragen.
  • Boomspiegeltuintje: bewoners die een onverharde boomspiegel (grond rondom een openbare boom) in hun straat willen beplanten, mits deze nog niet door de gemeente is beplant.
  • Adoptiegroen: een of meer bewoners samen, of een bedrijf, vereniging of stichting, die een stuk openbaar groen (plantvak, groenperk of plantsoen) willen adopteren. Het gaat alleen om grond die niet aan een tuin, woning of ander gebouw grenst en die voor iedereen toegankelijk blijft.

Waarvoor krijg je subsidie?

De regeling ondersteunt de aanleg en het gebruik van drie soorten groen in de openbare ruimte. Er wordt geen geldbedrag uitgekeerd; de bijdrage bestaat uit aanleg, materiaal of ondersteuning door de gemeente.

  • Geveltuintje door de gemeente: de gemeente haalt de tegels weg en legt goede grond aan. De bewoner koopt en onderhoudt zelf de beplanting.
  • Geveltuintje zelf aanleggen: na een kabel- en leidingcontrole door de gemeente mag de bewoner zelf tegels verwijderen, grond verbeteren en beplanten. Klimplanten zijn niet toegestaan bij een huurwoning. Bomen of struiken mogen niet worden aangeplant.
  • Boomspiegeltuintje: de bewoner plant of zaait zelf in de boomspiegel, na toestemming van de gemeente. Klimplanten, grote struiken of boompjes zijn niet toegestaan.
  • Adoptiegroen: de initiatiefnemer richt het geadopteerde stuk groen (opnieuw) in en onderhoudt het. De gemeente zorgt zelf voor bomen en speeltoestellen die op het geadopteerde stuk grond staan.

Niet subsidiabel c.q. niet toegestaan bij alle onderdelen: hekjes, muurtjes, opstaande randen (behalve bij het geveltuintje een opsluitrand van maximaal 4 cm boven straatniveau, gemaakt van gewipte tegels) en reclame-uitingen. Chemische bestrijdingsmiddelen zijn bij alle onderdelen niet toegestaan.

Hoeveel subsidie krijg je?

De regeling kent geen geldbedrag of vergoeding per eenheid. De bijdrage bestaat uit werk of materiaal in natura:

  • Bij een geveltuintje door de gemeente: de gemeente verwijdert de tegels en legt tuingrond aan; de bewoner betaalt zelf de beplanting.
  • Bij zelf aanleggen: de bewoner regelt en betaalt alles zelf (tegels wippen, grond verbeteren, beplanten), na een gratis kabel- en leidingcontrole door de gemeente.
  • Bij adoptiegroen geldt als uitgangspunt dat alle kosten van het (opnieuw) inrichten, beheren, onderhouden en schoonhouden van de gemeentegrond voor rekening van de initiatiefnemers zijn.
  • Bij een boomspiegeltuintje ontvang je bij akkoord een bon voor een gratis buurt-natuur bordje.

Er zijn wel maten voor de aanleg zelf: een geveltuin mag maximaal 45 cm diep zijn vanaf de gevel, met een lengte gelijk aan de gevellengte, waarbij minimaal 1,20 meter stoep vrij moet blijven. Het zand mag maximaal 20 cm diep worden weggeschept. Bij een boomspiegeltuintje mag toegevoegde grond maximaal 5 cm hoger komen dan de bestaande situatie. Bij adoptiegroen mag niet dieper dan 30 cm worden gegraven.

Rondes en deadlines

RondeOpentSluitBudgetVerdeling
2027-1 mrt 2027-Wie het eerst komt (fcfs)
Openstelling-1 mrt 2027--

Wat zijn de voorwaarden van de Geveltuintjes, boomspiegels en adoptiegroen?

Per onderdeel gelden eigen eisen waar een aanvraag op kan worden afgewezen.

Geveltuintje:

  • Na aanleg moet minimaal 1,20 meter stoep overblijven tussen de geveltuin en de stoeprand of een obstakel (paaltje, boom, fietsenrek e.d.).
  • De geveltuin mag maximaal 45 cm diep zijn vanaf de gevel; de lengte is maximaal de lengte van de gevel.
  • Kabels en leidingen mogen niet beschadigd of verplaatst worden; daarom is bij zelf aanleggen altijd eerst een controle door de gemeente nodig.
  • Ben je geen eigenaar van de woning, dan is toestemming van de verhuurder vereist.
  • Geen diepwortelende, giftige of stekelige planten; geen bomen of struiken; geen hekjes, muurtjes of reclame-uitingen.
  • Mogelijke afwijzingsredenen: te smalle stoep na aanleg, een raamkozijn dat tot op het maaiveld komt, een strookje grond dat eigen grond is (hier mag je zelf een tuintje aanleggen), of een muurtje rond een voortuin (hier mag je de voortuin zelf vergroenen).
  • Binnen de Parkring is zelf aanleggen niet mogelijk vanwege kabels, leidingen en speciale bestrating; aanleg door de gemeente kan dan wel worden aangevraagd.

Boomspiegeltuintje:

  • De boomspiegel moet onverhard en nog niet door de gemeente beplant zijn.
  • Boomwortels mogen niet worden beschadigd of verwijderd; tegels mogen niet worden weggehaald.
  • Geen klimplanten, bomen, struiken, opstaande randen, hekjes of muurtjes.
  • Sommige boomspiegels komen niet in aanmerking omdat ze vol wortels liggen, weinig losse grond hebben of al beplant zijn.

Adoptiegroen:

  • Het stuk grond mag niet aan een tuin, woning of ander gebouw grenzen en moet voor iedereen toegankelijk blijven.
  • Vooraf overleg met buurtbewoners is vereist.
  • Bij meerdere initiatiefnemers maken zij onderling afspraken.
  • Geen chemische bestrijdingsmiddelen; niet dieper graven dan 30 cm.
  • Er wordt een overeenkomst getekend tussen de gemeente en de initiatiefnemer(s) over het lenen van de grond.
Wat zijn de voorwaarden van Geveltuintjes, boomspiegels en adoptiegroen?

Hoe vraag je de Geveltuintjes, boomspiegels en adoptiegroen aan?

De aanvraag verloopt per onderdeel via een eigen formulier op de website van de gemeente.

Geveltuintje:

  • Je vraagt aan via het aanvraagformulier geveltuintje, zowel voor aanleg door de gemeente als voor zelf aanleggen (met kabel- en leidingcontrole). Je geeft daarbij het gewenste onderwerp aan.
  • Verplichte gegevens: voornaam, achternaam, adres, postcode, woonplaats, e-mailadres, telefoonnummer, locatie van de geveltuin, woonsituatie (koopwoning of huurwoning bij een woningbouwvereniging, met keuze uit TBV, WonenBreburg, Tiwos, 't Heem of particuliere huurder), en of het gaat om een monumentaal pand.
  • Particuliere huurders moeten zelf contact opnemen met hun verhuurder, die vervolgens de geveltuin kan aanvragen.
  • Je kunt vooraf overleggen met de wijkregisseur van je wijk over de mogelijkheden.

Boomspiegeltuintje:

  • Je neemt contact op met de gemeente via het aanvraagformulier boomspiegeltuintje.
  • Verplichte gegevens: voornaam, achternaam, e-mailadres, telefoonnummer, locatie van de boomspiegeltuin, en een duidelijke foto van de locatie.

Adoptiegroen:

  • Je overlegt eerst met buurtbewoners en denkt na over het onderhoud, en dient daarna een aanvraag in via het aanvraagformulier adoptiegroen.
  • Verplichte gegevens: naam van de stichting of vereniging (indien van toepassing), voornaam, achternaam, e-mailadres, locatie van het adoptiegroen, en een duidelijke foto van de locatie.
  • Bij meerdere initiatiefnemers maken zij onderling afspraken.

Verdeling: Wie het eerst komt (fcfs). Vroeg indienen loont.

Hoe vraag je Geveltuintjes, boomspiegels en adoptiegroen aan?

Wat gebeurt er na je aanvraag?

De gemeente controleert elke aanvraag voordat groen wordt aangelegd of grond in gebruik wordt gegeven.

  • Geveltuintje door de gemeente: aanvragen worden verzameld tot de lijst vol is (vol=vol); daarna word je op een wachtlijst geplaatst voor het volgende jaar. De gemeente controleert de aanvraag en bericht je bij akkoord. De aanleg gebeurt eenmaal per jaar in het voorjaar, in opdracht van de gemeente.
  • Geveltuintje zelf aanleggen: de gemeente voert eerst een kabel- en leidingcontrole uit. Bij akkoord kun je zelf aan de slag volgens de basisregels.
  • Boomspiegeltuintje: de gemeente controleert het verzoek. Bij akkoord ontvang je een bon voor een buurt-natuur bordje, dat je zelf ophaalt en plaatst.
  • Adoptiegroen: bij akkoord sluit de gemeente een overeenkomst met de initiatiefnemer(s) over het lenen van de grond en de bijbehorende regels. De gemeente informeert de groenaannemer en plaatst een bordje.

Tijdens de looptijd is de bewoner (of initiatiefnemer) verantwoordelijk voor het onderhoud, waaronder regelmatig water geven, jaarlijks bemesten met biologische mest, snoeien zodat voetgangers geen hinder ondervinden en het weghouden van chemische bestrijdingsmiddelen. Bij onvoldoende onderhoud heeft de gemeente het recht om te handhaven, bijvoorbeeld door aanspreken, snoeien of het terugbrengen naar de oorspronkelijke staat. Geveltuinen, boomspiegels en geadopteerd groen blijven onderdeel van de openbare ruimte; bij werkzaamheden aan straten, stoepen, kabels of leidingen kan de tuin in de weg liggen en is de gemeente niet verantwoordelijk voor eventuele beschadiging of verwijdering. Verhuis je, dan moet de nieuwe bewoner het onderhoud overnemen; gebeurt dat niet, dan moet de stoep in de oude staat worden teruggebracht (geveltuin) of de beplanting worden verwijderd (boomspiegel). Wil je stoppen met adoptiegroen, dan vul je opnieuw het aanvraagformulier in om het beheer terug te geven aan de gemeente.

Wat gebeurt er na je aanvraag voor Geveltuintjes, boomspiegels en adoptiegroen?

Welke documenten heb je nodig?

Het loket publiceert 2 documenten bij deze regeling: formats, verklaringen en de regelingtekst zelf. Je kunt ze hier rechtstreeks downloaden.

Vraag het dossier

Stel een vraag over Geveltuintjes, boomspiegels en adoptiegroen. Het antwoord komt uitsluitend uit de documenten van het loket zelf, met de vindplaats erbij. Staat het er niet in, dan zegt de chat dat.

Waar komt deze informatie vandaan?

Deze pagina is samengesteld uit de officiële publicaties van Gemeente Tilburg; controleer de definitieve voorwaarden altijd bij het loket zelf.